Bài viết này chia sẻ với các bạn những bước tiến của AI và tác dụng của AI đến kết quả học tập của sinh viên trong thời đại 4.0. Một câu chuyên thú vị giữa Thầy và một học viên đã tốt nghiệp ra trường. Thầy hỏi: Em có sử dụng AI để vạch ra chiến lược kinh doanh cho công ty mình không? một chút chần chừ, học viên trả lời: em có tham khảo chiến lược mà AI vạch ra ! Nghe nói xong Thầy rất vui, bắt tay thật chặc học viên và nói: chúc mừng em thành công trong việc làm ăn. Câu chuyện nghe tuy nhỏ, nhưng là bài học lớn cho các doanh nghiệp, cho những người chủ doanh nghiệp còn thiếu kinh nghiệm thương trường và cho những cựu sinh viên mới rời ghế nhà trường khi được doanh nghiệp giao cho những trọng trách. Đó là: biết sử dụng AI một cách thông minh và có chọn lọc thông tin !.
AI cho đến thời điểm này, đã nắm giữ hàng tỷ tỷ (Gigabytes - GB) thông tin và cơ sở dữ liệu trên toàn thế giới, là một thư viện khổng lồ của thế giới, nên người máy có trí tuệ thông minh nhân tạo sẽ biết tất cả mọi thứ trên thế giới này, có khả năng tìm kiếm thông tin với tốc độ nhanh như tia chớp, có thể tính toán hàng tỷ phép tính trong một giây, một khả năng siêu phàm mà trước đây chỉ có trên phim khoa học viễn tưởng, mà con người không thể nào sánh kịp.
Nhưng AI lại học con người và do con người tạo ra, nên những tư duy của con người sẽ dạy cho AI học. Tư duy suy luận, ngoại suy và lý lẽ thì AI còn thua xa con người. Một lần Thầy thử hỏi ChatGPT: bạn cho biết vì sao Sài Gòn ngập nặng sau mỗi cơn mưa lớn (?). Ngay sau vài giây ChatGPT trả lời một cách rất bài bản, nêu nhiều nguyên nhân rất căn bản mà bất cứ người dân nào sống ở Sài Gòn lâu năm đều biết như: do thuỷ triều, do dân số đông, do hệ thống thoát nước kém, do mật độ xây dựng dày đặc, đất bị lún thấp hơn mực nước sông Sài Gòn, các con rạch bị lấp. Tuy nhiên, do robot ChatGPT không ở Sài Gòn nên không hề biết một nguyên nhân cốt lõi, đó là: rác thải đã làm cho các miệng cống thoát nước bị bít kín sau mỗi cơn mưa, nước đã không thể chảy vào các lỗ cống và hệ thống thoát nước, điều này người dân đã phát hiện, gởi ý kiến lên chính quyền và cứ ngay mỗi cơn mưa luôn có nhiều người dân, nhân viên cấp thoát nước khơi thông hàng ngàn miệng cống ở khắp nơi trong thành phố. Qua câu chuyên này cho thấy AI thiếu thực tiễn, không nắm bắt những thay đổi hàng ngày của tình hình kinh tế - xã hội – môi trường, thiếu thông tin cập nhật để có thể dựa vào đó đưa ra những câu trả lời phù hợp với thực tế hơn.
Qua hai câu chuyên nhỏ trên cho chúng ta 02 bài học lớn, đó là: (1) AI đang học con người, nên AI chưa chắc trả lời đúng tất cả mọi câu hỏi do chúng ta đặt ra; (2) AI thiếu thực tiễn khi thông tin chưa được cập nhật, câu trả lời sẽ không phù hợp với thực tế.
Do đó, để các bạn sinh viên có thể ứng dụng AI trong việc học, nên biết chọn câu hỏi nào nên hỏi AI, thường là những câu hỏi liên quan đến lịch sử, sự kiện, số liệu thống kê, cơ sở dữ liệu và biết những câu hỏi nào không nên hỏi AI, hoặc chỉ tham khảo câu trả lời của AI với một mức độ hợp lý và vừa phải, thông thường là các câu hỏi về logic và suy luận, tính hợp lý, lý luận, về chiến lược kinh doanh của một doanh nghiệp, kế hoạch hành động của một cá nhân, kế hoạch tổng thể của một quốc gia hay trong một dự án, sử dụng nguồn nhân lực trong doanh nghiệp và các nguồn lực khác (công nghệ, vốn tài chính, tài nguyên thiên nhiên) của doanh nghiệp. Thầy chúc các bạn học giỏi và chỉ xem AI như một người bạn trên con đường chinh phục tri thức.
Hồ Cao Việt, Khoa Kinh tế Quản trị